13 november 2026

Bijzonder luchtmacht-verhaal van AFMP-jubilaris Sjaak Schouten

AFMP-voorzitter Ruud Bergsma en Paul Engelbertink, sectorhoofd Postactieven bij onze bond, reden onlangs naar Nijmegen om een draagspeld en oorkonde uit te reiken aan Sjaak Schouten naar aanleiding van zijn 70-jarige lidmaatschap van de AFMP. Na afloop keken zij terug op een bijzondere visite aan de inmiddels 96-jarige, maar nog steeds scherp van geest zijnde bondsjubilaris.

In zijn woning op een bijzondere plek die uitzicht biedt op de Waal ontving de jubilaris Ruud en Paul vol enthousiasme. Tijdens hun bezoek stak Sjaak direct van wal over zijn persoonlijke leven en over zijn indrukwekkende militaire loopbaan. Sjaak werd in 1930 geboren op Java. 19 jaar later vertrok hij samen met zijn familie naar Nederland. Hij ging in 1956 in dienst bij de Luchtmacht. Voor de zogeheten Hawk-opleiding werd hij in 1963 voor een jaar naar de Verenigde Staten uitgezonden. Met 98 punten sloot hij deze opleiding als allerbeste in zijn groep af en hierop is Sjaak nog altijd erg trots. Omdat hij niet zo groot is, kreeg hij de bijnaam Shorty. In januari 1964 werd hij overgeplaatst naar Vliegbasis Gilze Rijen. Het jaar daarna kreeg hij een plaatsing bij GGW te Blomberg.

Zonder morren
Dat vroeger dingen wat anders gingen dan nu, bleek onder meer uit het feit dat hij in 1966 gedurende drie maanden vanwege zijn Indische afkomst werd ingezet als chef-kok. Daarvoor had hij al bewezen dat hij heerlijke saté en rijst kon maken. Zijn tijdelijke functie als chef-kok vervulde hij zonder morren, terwijl hij hiervoor geen tegemoetkoming kreeg. Anno 2026 zou dit ondenkbaar zijn. Uiteindelijk werd Sjaak in 1974 teruggeplaatst in Nederland. Daarom verhuisde hij naar Nijmegen. Hij kreeg een plaatsing op Vliegbasis Deelen bij het 300 Squadron en zijn Alouette-helikopters. 

Positieve rol 
Sjaak vertelde Ruud en Paul ook het bijzondere verhaal dat hij in 1977 vanuit de zijde van Defensie betrokken raakte bij de treinkaping in De Punt in Drenthe en bij de gijzeling op een lagere school in Bovensmilde. Tijdens de treinkaping zat hij in één van de Alouette-helikopters die vlak boven de trein vlogen terwijl ook de Starfighters overvlogen. Sjaak speelde een positieve rol bij het drama. Omdat hij dezelfde taal sprak, kon hij namelijk handelen in het belang van de veiligheid van de gegijzelden. Zo reed hij op een avond met de auto naar de school in Bovensmilde waar de gijzeling plaatsvond. Toen hij daar in zijn vliegeroverall arriveerde, deed een gijzelnemer de deur op een kier. Vervolgens sprak hij de gijzelnemer aan. “Ik wil jullie waarschuwen want er zijn hier zwaarbewapende mariniers om de gijzeling te beëindigen,” zo zei hij tegen de gijzelnemer. Die reageerde niet en deed de deur weer dicht. 

Fulltime mantelzorger 
In zijn persoonlijke leven was Sjaak jarenlang gelukkig getrouwd met zijn vrouw. Met haar kreeg hij drie dochters. Verdrietig genoeg werd in 1981 bij haar longkanker geconstateerd. In verband met haar ziekte werd Sjaak als Hoofd Inwendige Dienst (HID) geplaatst op de LIMOS. In 1982 volgde een overplaatsing naar DELM, waar hij de functie van infrastructuurbeheerser vervulde. In de rang van adjudant ging Sjaak in 1985 met leeftijdsontslag. Vervolgens was hij fulltime mantelzorger voor zijn vrouw, die in 1989 aan de gevolgen van longkanker overleed. Vandaag de dag ervaart Sjaak nog het nodige geluk dankzij zijn drie dochters die maatschappelijk allemaal goed terecht zijn gekomen.

Meer over:
Vereniging